Στα πρόθυρα νέας ανάφλεξης η Μέση Ανατολή

Οπόλεμος στη Μέση Ανατολή, που ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ (Donald Trump) είχε αρχικά διαβεβαιώσει ότι θα τελείωνε μέσα σε λίγες εβδομάδες, εισέρχεται πλέον στον ένατο μήνα του, με τις ενδείξεις να συγκλίνουν σε νέα κλιμάκωση των εχθροπραξιών μετά τις εκλογικές αναμετρήσεις στις ΗΠΑ και το Ισραήλ.
Ο Αμερικανός πρόεδρος έχει επανειλημμένως αφήσει να εννοηθεί ότι οι αμερικανικές δυνάμεις στη Μέση Ανατολή θα μπορούσαν να επαναλάβουν τα πλήγματα κατά του Ιράν μετά τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου στις ΗΠΑ.
Ήδη έχει στείλει μια τρίτη ομάδα κρούσης αεροπλανοφόρου και επιπλέον 10.000 ναύτες και πεζοναύτες προς τον Περσικό Κόλπο, προκειμένου οι Αμερικανοί στρατιωτικοί διοικητές να διαθέτουν περισσότερες επιχειρησιακές επιλογές, εφόσον αποφασίσει να επαναλάβει τις εχθροπραξίες, όπως αναφέρει το πρακτορείο Bloomberg.
Την ίδια ώρα, ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, πραγματοποίησε αυτή την εβδομάδα μη προαναγγελθείσα επίσκεψη στο Ισραήλ, το οποίο συμμετέχει στον πόλεμο κατά του Ιράν μαζί με τις ΗΠΑ. Εκεί συναντήθηκε με τον πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου, λίγες μόλις ημέρες πριν από την κρίσιμη εκλογική αναμέτρηση στην οποία ο Ισραηλινός ηγέτης διεκδικεί την επανεκλογή του.
Παράλληλα, σύμφωνα με δημοσιεύματα, έχει μειωθεί ο αριθμός του προσωπικού που υπηρετεί σε αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή, οι οποίες έχουν δεχθεί σφοδρά αντίποινα από το Ιράν.
Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ διέταξε επίσης αυτή την εβδομάδα την αποχώρηση ορισμένων διπλωματών και μελών των οικογενειών τους από τη Σαουδική Αραβία, μετά την επέκταση της σύγκρουσης στο σαουδαραβικό έδαφος από τους Χούθι, οι οποίοι υποστηρίζονται από το Ιράν.
Οι Χούθι έχουν εξαπολύσει σφοδρές επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους εναντίον του αεροδρομίου του Ριάντ και ενεργειακών εγκαταστάσεων της Σαουδικής Αραβίας, προκαλώντας τον θάνατο δεκάδων ανθρώπων και τον τραυματισμό εκατοντάδων.
Το Ιράν προετοιμάζεται για νέους βομβαρδισμούς
Μέσα σε αυτό το κλίμα, το Ιράν προετοιμάζεται για το ενδεχόμενο νέας επιχείρησης αμερικανικών βομβαρδισμών την περίοδο των ενδιάμεσων εκλογών στις ΗΠΑ και σχεδιάζει αντίποινα σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή, μεταξύ άλλων εναντίον του Ισραήλ και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, σύμφωνα με πρόσωπο που γνωρίζει τα σχέδια της Τεχεράνης και το οποίο επικαλείται το Bloomberg.
Η περίοδος από τις αμερικανικές εκλογές μέχρι την ανάληψη καθηκόντων από το νέο Κογκρέσο, στις αρχές Ιανουαρίου, θα είναι η δυσκολότερη, ανέφερε το εν λόγω πρόσωπο που ζήτησε να διατηρήσει την ανωνυμία του, καθώς δεν είχε εξουσιοδότηση να μιλήσει δημόσια.
Κατά την εκτίμησή του, η μοναδική διέξοδος από την υφιστάμενη σύγκρουση είναι μια συμφωνία που θα επιτρέπει και στις δύο πλευρές να ισχυριστούν ότι νίκησαν.
Ορισμένοι αξιωματούχοι χωρών του Κόλπου θεωρούν εξαιρετικά πιθανή την επανέναρξη των εχθροπραξιών και εκφράζουν φόβους ότι η νέα φάση της σύγκρουσης θα μπορούσε να είναι ακόμη σφοδρότερη από εκείνη που προηγήθηκε της παύσης των επιχειρήσεων, σύμφωνα με πρόσωπο που γνωρίζει τις εκτιμήσεις της κυβέρνησης των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων.
«Τους έχουμε τσακίσει και μπορεί να συνεχίσουμε λίγο ακόμη», δήλωσε ο Τραμπ σε δημοσιογράφους την Πέμπτη, ενισχύοντας την αίσθηση ότι επίκειται νέα στρατιωτική δράση.
Στο μεταξύ, το Ιράν επιτίθεται πλέον σε περισσότερα πλοία στο Στενό του Ορμούζ ή στην ευρύτερη περιοχή, προκαλώντας σοβαρότερες ζημιές σε σύγκριση με τα προηγούμενα στάδια της σύγκρουσης. Σύμφωνα με αξιωματούχους της ναυτιλίας και του τομέα ναυτικής ασφάλειας, η αλλαγή αυτή οφείλεται στη χρήση κατευθυνόμενων πυραύλων αντί για επιθετικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
«Όλες οι ενδείξεις συνηγορούν υπέρ της επανέναρξης του πολέμου και μιας μεγάλης εκστρατείας βομβαρδισμών, αν και το χρονοδιάγραμμα παραμένει αβέβαιο», δήλωσε η Ασλί Αϊντιντάσμπας, ειδικός σε θέματα Μέσης Ανατολής στο Ινστιτούτο Brookings.
Οι εκλογικοί υπολογισμοί Τραμπ και Νετανιάχου
Ο Τραμπ ωστόσο, με δηλώσεις του, έχει αφήσει να εννοηθεί ότι οι ΗΠΑ ότι οι ΗΠΑ είναι απίθανο να εξαπολύσουν νέα πλήγματα πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου. Σε αυτές, το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα αντιμετωπίζει το ενδεχόμενο να χάσει τον έλεγχο του ενός ή και των δύο σωμάτων του Κογκρέσου, εν μέρει εξαιτίας των υψηλών τιμών των καυσίμων στις ΗΠΑ, που συνδέονται με τον πόλεμο.
Η επανέναρξη των συγκρούσεων θα μπορούσε να βοηθήσει τον Νετανιάχου να πιέσει τους πολιτικούς του αντιπάλους να συμμετάσχουν σε μια κυβέρνηση εθνικής ενότητας. Αντίστοιχα, μια νέα αμερικανική επίθεση θα μπορούσε να επιτρέψει στον Τραμπ να προβάλει μια «θεαματική επίδειξη στρατιωτικής ισχύος», προκειμένου να εμφανιστεί ισχυρός στο εσωτερικό των ΗΠΑ, σύμφωνα με τον Άλι Βαέζ, ειδικό σε θέματα Μέσης Ανατολής του International Crisis Group.
«Τόσο ο Τραμπ όσο και ο Νετανιάχου μπορεί να βλέπουν τον πόλεμο με το Ιράν ως πολιτική διέξοδο», δήλωσε ο Βαέζ.
«Ωστόσο, και οι δύο κινδυνεύουν να διαπιστώσουν ότι ένας πόλεμος που σχεδιάστηκε για να διασώσει το πολιτικό τους μέλλον μπορεί τελικά να το καταστρέψει», προσθέτει.
Οι εκλογές στις ΗΠΑ και το Ισραήλ περιπλέκουν τις προσπάθειες να ανακοπεί η πορεία προς έναν νέο κύκλο πολεμικών επιχειρήσεων, σύμφωνα με υψηλόβαθμο Ευρωπαίο διπλωμάτη, ο οποίος υποστήριξε ότι οι υπόλοιπες χώρες πρέπει να εντείνουν τις προσπάθειές τους για την επίτευξη συμφωνίας προτού να είναι πολύ αργά.
Οι ισραηλινές εκλογές, που διεξάγονται σε ιδιαίτερα φορτισμένο κλίμα, έχουν προγραμματιστεί για την Τρίτη. Πρόκειται για την πρώτη εκλογική αναμέτρηση μετά τις επιθέσεις της Χαμάς το 2023, οι οποίες πυροδότησαν τους πολέμους του Νετανιάχου στη Γάζα και στον Λίβανο.
Εάν ο Νετανιάχου ηττηθεί, ο βασικός πολιτικός του αντίπαλος, Γκάντι Άιζενκοτ, ενδέχεται να μην είναι εξίσου πρόθυμος να ξεκινήσει τη θητεία του επαναφέροντας το Ισραήλ σε πόλεμο με το Ιράν.
Ο κίνδυνος αντιποίνων στον Κόλπο
Τους τελευταίους μήνες, ο Λευκός Οίκος έχει εντείνει την οικονομική πίεση προς την Τεχεράνη. Παράλληλα με τον ασφυκτικό ναυτικό αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών, έχει αυξήσει τις οικονομικές κυρώσεις που στοχεύουν χώρες οι οποίες εξακολουθούν να συναλλάσσονται με το Ιράν.
Αν και η εκστρατεία κυρώσεων δεν έχει ανταποκριθεί στις προσδοκίες των ειδικών, ο ναυτικός αποκλεισμός εξακολουθεί να έχει ουσιαστικές επιπτώσεις. Ωστόσο, η αυξανόμενη πίεση ενδέχεται να ωθήσει το Ιράν να εξαπολύσει επιθέσεις σε ολόκληρη την περιοχή του Κόλπου.
«Η συνετή επιλογή για τον πρόεδρο θα ήταν να αφήσει την υφιστάμενη στρατηγική να εξελιχθεί», δήλωσε ο Μπράντλεϊ Μπόουμαν, ειδικός σε θέματα εξωτερικής πολιτικής και άμυνας στο Foundation for Defense of Democracies.
Το μήνυμα της Τεχεράνης
Οι πρόσφατες προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου μέσω διπλωματικών συνομιλιών έχουν αποτύχει. Ωστόσο, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, απηύθυνε αυτή την εβδομάδα έκκληση για επιστροφή στις διαπραγματεύσεις.
Σε άρθρο του στους Financial Times, ο Αραγτσί ανέφερε ότι «το Ιράν είναι έτοιμο να δώσει στη διπλωματία ακόμη μία ευκαιρία, εφόσον διαπιστώσουμε ισχυρές ενδείξεις ειλικρινούς βούλησης από την πλευρά των Ηνωμένων Πολιτειών για την επίτευξη μιας δίκαιης και έντιμης λύσης, η οποία θα θέσει οριστικά τέλος σε αυτή τη σύγκρουση».
Πρόσθεσε, ωστόσο, ότι «υπάρχουν ελάχιστοι λόγοι να αναμένουμε πρόοδο αυτή τη στιγμή».
Το πολιτικό κόστος του πολέμου
Ο πόλεμος, για τον οποίο ο Τραμπ είχε αρχικά υποστηρίξει ότι θα ολοκληρωνόταν μέσα σε λίγες εβδομάδες, ήταν εξαρχής αντιδημοφιλής στους Αμερικανούς, με τη δυσαρέσκεια να έχει ενταθεί όσο περνούν οι μήνες.
Σύμφωνα με δημοσκόπηση του Pew Research Center, που διεξήχθη από τις 28 Σεπτεμβρίου έως τις 4 Οκτωβρίου, περίπου τα 2/3 των Αμερικανών αποδοκιμάζουν τον τρόπο με τον οποίο ο Τραμπ έχει διαχειριστεί τη σύγκρουση με το Ιράν. Παράλληλα, περίπου οι μισοί εκτιμούν ότι ο πόλεμος θα συνεχιστεί για περισσότερο από έναν ακόμη χρόνο.
Η σύγκρουση έχει διαταράξει τις ροές ενέργειας από τον Περσικό Κόλπο και έχει οδηγήσει την τιμή του πετρελαίου Brent, που αποτελεί διεθνές σημείο αναφοράς, σε άνοδο άνω του 80% από την αρχή του έτους.
Η εξέλιξη αυτή έχει προκαλέσει μεγάλη αύξηση στις τιμές της βενζίνης στις ΗΠΑ, εντείνοντας τις ανησυχίες για το κόστος ζωής και επιβαρύνοντας τις προοπτικές των Ρεπουμπλικανών ενόψει των εκλογών.
Το Σάββατο, σε προεκλογική συγκέντρωση στην Τζόρτζια, ο Τραμπ επανέλαβε ότι οι υψηλές τιμές του πετρελαίου είναι προσωρινές.
«Θα υποχωρήσουν θεαματικά μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα, μόλις τελειώσει αυτός ο πόλεμος, επειδή υπάρχει τόσο πολύ πετρέλαιο, όλο εκεί στο Στενό του Ορμούζ, όπου πλοία περιμένουν να περάσουν», δήλωσε.
Οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις έχουν καταγράψει ορισμένες επιτυχίες στην προσπάθεια να διευκολύνουν τη διέλευση πλοίων από το Ορμούζ.
Ωστόσο, οι τιμές του πετρελαίου κινούνται και πάλι ανοδικά, καθώς οι επιθέσεις στη Σαουδική Αραβία ενισχύουν τους φόβους για στρατιωτική κλιμάκωση στην περιοχή.
Ανοδικά κινούνται επίσης τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του Brent, καθώς οι επενδυτές προσπαθούν να εκτιμήσουν κατά πόσο οι ΗΠΑ θα κλιμακώσουν τον πόλεμο μετά τις ενδιάμεσες εκλογές.
«Η Μέση Ανατολή θυμίζει ανησυχητικά τον Φεβρουάριο»
«Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή θυμίζει ανησυχητικά εκείνη που επικρατούσε τον Φεβρουάριο, πριν από τον πόλεμο με το Ιράν», έγραψαν οι αναλυτές του Bloomberg Economics Ντίνα Εσφαντιάρι, Ζιάντ Νταούντ και Μπέκα Βάσερ, σε ανάλυση που δημοσιεύθηκε την Πέμπτη.
«Υπάρχουν ορισμένες διαφορές, μεταξύ των οποίων οι επικείμενες εκλογές στις ΗΠΑ και το Ισραήλ, οι σοβαρές διαταραχές στο Στενό του Ορμούζ και η πιο αδιάλλακτη στάση του Ιράν», πρόσθεσαν.
«Ωστόσο, όλα αυτά υποδηλώνουν μεγαλύτερη, και όχι μικρότερη, πιθανότητα επανέναρξης των εχθροπραξιών», επισημαίνουν.
Πηγή: skai.gr

Ακολουθήστε το Agrinio2Day στο Google News



